انتانات باکتریایی جلد چیست؟ پیودرما

سطح جلد محل نشو نما سپرفیتها مانند  staphylococcus epidermidis,  microsporum,  corynobacria و yeast  ها میباشد. تعداد این ارگانیزم ها در قسمت های مختلف بدن متفاوت بوده همچنان  سن شخص ، محل زندگی و اقلیم نیز بالای میکروبیل فلورا تاثیر دارد. بر علاوه باکتری های مفید بعضا باکتری های پتوجن نیز در بعضی نواحی بدن خصوصا نواحی التوایی  نیز رشد مینمایند که درروی ایجاد انشقاق در اپیدرم میتوانند سبب ایجاد امراض باکتر یایی جلد گردند.

سیستم دفاعی خاص جلد و همچنان فکتورهای های محافظتی مانند سیبوم و اسید های شحمی آزاد رشد و تکثر فلورا را کنترول نموده و در حالت تعادل نگهمیدارد. در هوای گرم و مرطوب میکانیزم دفاعی جلد کاهش یافته و انشقاق خفیف جلد میتواند سبب پیودرما گردد. انتانات باکتریایی جلد میتواند ابتدایی ( پیو درما  در جلد ظاهرا سالم ایجاد میگردد ) و یا ثانوی (انتان ثانوی  امراض جلدی مانند scabies،  امراض فنگسی ، اکزیما و امراض دیگر ) باشد.

مردار دانه Impetigo

امپتیگو یک مرض ساری سطحی جلد میباشد که توسط Staph. Aureus  و یا Step. Pyogenus بوجود میآید.  در بعضی حالات هردو ارگانیزم مشکل ایجاد مرض میباشند. امپتیگو یک انتان معمول دوره طفولیت بوده ولی میتواند در هر سن و سال بوجود آید. مرض بیشتر در فصل بهار معمول میباشد.  واقعات امپتیگو در مناطق حاره بیشتر بوده فکتورهای مساعد کننده به امپتیگو شامل زندگی در محل های متکاثف و حفظ الصحه پایین میباشد.

لوحه کلینیکی

دوشکل کلینیکی امپتیگو وجود دارد:

1. Nonbullous Impetigo
2. Bullous Impetigo

Nonbullous Impetigo

این شکل امپتیگو بسیار معمول بوده و ۷۰ فیصد واقعات امپتیگو را تشکیل میده  مرض با ایجاد یک وزیکول که دارای سقف بسیار نازک میباشد شروع  میگردد که اکثرا در نواحی مکشوفه جلد ایجاد میگردد اندفاعات امپتیگو معمولا در وجه خصوصا در اطراف دهن وزینی ایجاد میگردد. وزیکول ها بزودی  پاره شده  وسبب ایجاد ارچق های طلایی رنگ و یا زرد عسل مانند honey colored crust میگردند. که بروی تدریجی به  محیط وسعت کسب مینماید .

Bullous Impetigo

اندفاعات ابتدایی درین شکل مرض وزیکول کوچک است که به سرعت وسعت کسب نموده و ابله یا bullae را میسازد که نرم بوده و از سبب عمل توکسین epidermolytic استفیلوکوکس بالای حجرات کراتینوسیت در طبقه حبیبوی ایجاد میگردد در روییکه توکسین بروی وسیع انتشار یابد سبب ایجاد SSSS و یا Staphylococcal scalded skin syndrome میگردد. ابله ها در شروع حاوی مایع شفاف بوده که بعدا تقیحی میگردند  معمولا بولها طی یک تا دو روز انشقاق نموده و سبب ایجاد ارچق های  زرد قهوه یی رنگ میگردند اندفاعات امپتیگو درین شکل بیشتر در جذع و اطراف ایجاد میگردند.

تداوی مردار دانه (امپتیگو)

کریمها، لوشن های موضعی و صابون های  که حاوی chlorhexidine و povidon iodine  باشند در پاک نمودن ناحیه و جلوگیری از سرایت مرض  با سایر نواحی مفید میباشند.

آنتی بیوتیک های موضعی در اکثر واقعات موثر میباشند این آنتی بیوتیک ها شامل bacetracin, Gentamycin ، fusidic acid و Mupirocine  میباشد.

در روییکه امپتیگو متکرر باشد باید کالونیزایشن  استفیلوکوکسی در مناخر انف ازبین برده شود که بدین منظور از Mupirocine cream استفاده گردیده و روز دوبار پنج روز هر ماه باید استفاده گردد.

فولیکولیت folliculitis

فولیکولیت عبارت از التهاب جلد است که محدود به دهنه فولیکول و یا کمی پاینتر از آن بوده و بدون ایجاد اسکار  یا ندبه التیام میابد.

اسباب:

عوامل مختلف میتواند سبب ایجاد فولیکولیت گردند که مهمترین آنها قرار ذیل اند:

• فولیکولیت انتانی : انتانات مختلف مانند باکتریها ( St. Aureus , ) فنگسی ( Pityrosporum folliculitia)  , ارگانیزمهای گرام منفی(pseudomonas aerogenosa  ) میتوانند سبب فولیکولیت گردند.
• مواد کیمیاوی: oil folliculitis به تعقیب تماس وظیفوی  با روغن های معدنی و Tar folliculitis به تعقیب تماس با مشتقات Tar بشکل وظیفوی و یا تداوی میتواتد سبب فولیکولیت  گردند.
• دواها: استفاده از استروئید های موضعی تحت پوشش یا  occlusion
• فولیکولیت  فزیکی : واکس نمودن، نخ نمودن  مو ها ، و پانسمان های بسته یا occlusion  میتواند سبب چنین شکل فولیکولیت گردند

لوحه کلینیکی:

اندفاعات بشکل پپول ها وی یا پستول های کوچک متعدد  تظاهر نموده که دردناک نمیباشند. پستول ها ها که توسط یک تار مو تثقب نموده و دارای یک هاله احمراری میباشد از تظاهرات Bukhart Impetigo میباشد  وقتی اندفاعات خشک گردیده ارچق زرد رنگ کوچک را تشکیل میدهد. فولیکولیت  بدون ایجاد ندبه شفایاب میگردد. نواحی منتخب عبارت از راس نواحی ریش و اطراف میباشد.

تداوی

فکتورهای کیمیاوی و فزیکی که عامل  فولیکولیت میگردند  باید حدف گردد.

Gentian violet یک دوای موثر و ارزان برای تداوی فولیکولیت میباشد.

کریمهای آنتی بیوتیک موضعی مانند Gentamycin  و fusidic Acid میتواند موثر باشد.

در واقعات معند و متکرر باید به  کالونیزایشن مناخر انف و ناحیه عجان مشکوک گردیده و آنرا تداوی نمود.

Ecthyma

اکتیما انتان تقیحی جلد است که توسط Staphylococcal و یا streptococcal  بوجود میآید. بعضا گفته میشود اکتیما شکل قرحوی امپتیگو میباشد که دارای ارچق ضخیم و ملتصق میباشد و طبقات عمیقتر جلد را مصاب میسازد اکتیما در شروع بشکل و وزیکول و یا پستول تبارز نموده که اکثرا در اطراف سفلی اطفال و یا کاهلان بوجود می آید اندفاعات به مرور زمان بزرگتر گردیده تا یک قرحه  یی را که ظاهر punch out میداشته باشد ایجاد کند. وقتی ارچق برداشته شود زمین قرحه احمراری و تقیحی میباشد اندفاعات اکتیما معمولا تعند نموده و با  ایجاد ندبه التیام میابد.

تداوی

ارچق باید برداشته شده و آنتی بیوتیک های موضعی مانند Mupirocine و یا fusidic Acid استعمال گردد.

آنتی بیوتیک سیستمیک مانند امپتیگو طوری باید انتخاب گردد که بالای استرپتوکوکسی و ستافیلوکوکس موثر بوده و تداوی باید تا سه هفته ادامه یابد.

دمل furuncle

فرانکل عبارت است از انتان حاد و تقیحی قسمت های عمیق فولیکول موی و انساج مجاور  ان بوده که staphylococcus Areus  پتوجن معمول آن میباشد. کاربنکل عبارت است از کتله از فرانکلها میباشد . فرانکل معمولا از سبب مصابیت یک فولیکول موی همراه با انساج مجاور آن بوده در حالیکه  مصابیت همزمان چندین فولیکول موی انساج مجاور آن سبب کاربنکل میگردد.

لوحه کلینیکی:

اندفاعات معمولا دردناک بوده پپول های سخت و احمراری  که بزودی به نودول تبدیل میگردد مشخصه آن میباشد. که بعدا تقرح نمودن و سبب discharge یا ترشح قیح سبز زرد رنگ میگردد. نواحی منتخبه مرض وجه ،عنق،  نواحی الیوی ، نواحی ابطی بوده ولی در هر قسمت بدن میتواند ایجاد گردد.

تداوی

تطبیقات راطب گرم میتواند سبب کاهش درد گردیده و همچنان برای تحدید localization  قیح کمک  کننده باشد. در روییکه فرانکل بزرگ بوده و تموج داشته باشد باید شق شده و دریناژ روی گیرد. کاربنکل معمولا به تداوی جراحی نیاز داشته  و فکتورهای مساعد   کننده  ان باید شناسایی و تداوی گردد.

Sycosis barbae

سایکوزیس عبارت از انتانات تقیحی مزمن و یا تحت الحاد فولیکول موی میباشد که تمام عمق فولیکول موی را مصاب سازد. اکثرآ در طبقه دکور و درسن جوانی بوجود آمده و اکثرا نواحی ریش بروت و اطراف بینی را مصاب میسازد. اکثر مریضان  دارای جلد چرب  بوده و همچنان مصاب ،Seborrheic Dermatitis و Blepheritis  می باشند.

لوحه کلینیکی

اندفاعات اصلی عبارت از یک پپول و یا پستول سرخ فولیکولر میباشد که در اطراف فولیکول موی قرار داشته ولی بعضا کنار هم بوده و باهم یکجا شده و plaque را میسازند که منظره انجیر رسید ripe fig را میداشته باشد که حاوی تعداد زیادی از پستول ها میباشد. پستول ها بعد از تبخارهای جلدییدن ریش پاره شده و سبب ایجاد لکه های احمراری میگردد که بعدا اندفاعات پستول جدید بالای آن ایجاد میگردد مرض سیر مزمن داشته و دارای  هجماتی میباشد  که دارای دوام متغیر بوده و با وقفه های غیر منظم بوجود میایند.

تداوی

در حالت تحت الحاد تداوی آسان بوده و  با استفاده از آنتی بیوتیکهای موضعی و سیستمیک انجام میابد. در روییکه سواب بینی نشاندهنده کالونیزایشن استفیلوکوکس اریوس باشد آنتی بیوتیک موضعی مانند Mupirocine در هر ماه پنج روز، روزانه سه بار به مدت چندین ماه استفاده گردد.

برای تشخیص دقیق و تداوی انتانات باکتریایی جلد، مردار دانه، دمل و فولیکولیت با داکتر محمد عارف عابد تماس بگیرید.